Τα 10 + 1 νησιά του Αργοσαρωνικού: Αίγινα

Νάµαστε πάλι στη θαλασσινή γειτονιά µας τον Σαρωνικό, για να ασχοληθούµε µε την Αίγινα.

Είναι το δεύτερο σε έκταση, 83 τετραγωνικά χιλιόµετρα, αλλά και σε µικρή απόσταση από την Αθήνα, νησί. Για τη Σαλαµίνα λέγαµε, ότι δεν έγινε ποτέ in, εδώ θα πούµε το αντίθετο, ότι είναι πολύ in. Η Αίγινα όµως είναι τόσο αληθινή και όµορφη, τόσο φωτεινή και χαριτωµένη, που καµιά γκλαµουριά, όπως και αν ερµηνευτεί, δεν µπορεί να µειώσει τη γοητεία της, την αγαπάνε οι φιγουράτοι, την αγαπάνε και οι σκεπτόµενοι, έχει καρδιά µεγάλη και τους χωράει όλους. Να ξεκινήσουµε από την ιστορία της. Σύµφωνα µε τη µυθολογία (η µυθολογία δεν αποτελεί την πλέον αξιόπιστη πηγή, αλλά την πιο γοητευτική), η Αίγινα οφείλει το όνοµα της στη µία από τις 50 κόρες του Βοιωτού θεού Ασωπού, «τον οποίο όλοι οι άνδρες ζηλεύουµε όχι για τον αριθµό των θυγατέρων του, αλλά για την ικανότητα του να τις παράξει». Την Αίγινα ερωτεύτηκε ο άλλος δραστήριος θεός Δίας και την απήγαγε στην Οινώνη που µετονόµασε σε Αίγινα, δηλ. µπορούµε να πούµε, ότι χρησιµοποίησε το νησί σαν µεγιστάνας της εποχής του, λέγεται δε, ότι εκεί πέρασαν… θεϊκά, µπράβο τους! Κατά τις ευτυχισµένες µέρες που πέρασε εκεί το ζευγάρι, γεννήθηκε ο Αιακός, ο πρώτος βασιλιάς του νησιού, ο οποίος µε τη σειρά του παντρεύτηκε τη Μεγαρίτισσα Ευδηίδα και µαζί γέννησαν τον Πηλέα πατέρα του Αχιλλέα και τον Τελαµώνα πατέρα του Αίαντα(για όσους ενδιαφέρονται για τα γενεαλογικά δέντρα).

Κατά τον Ηρόδοτο υπήρξε αποικία της Επιδαύρου και κατοικήθηκε από το 3.500 πχ. Στις ανασκαφές στην περιοχή Κολώνα βρέθηκε πρωτοελλαδικός οικισµός της περιόδου 2.500-1.600 π.Χ. καθώς και µινωικά κεραµικά και χρυσά κοσµήµατα µυκηναϊκής τέχνης. Η Αίγινα τον 7ο αιώνα π.Χ. συµµετείχε στην Αµφικτιονία της Καλαβρίας µαζί µε την Αθήνα, τον Ορχοµενό, την Τροιζηνία, την Ερµιόνη και την Πρασίη, για την πάταξη της πειρατείας στο Αιγαίο. Κατά την Αρχαϊκή Εποχή γνώρισε µεγάλη ακµή σαν ναυτική και εµπορική δύναµη, εξάγοντας πήλινα αγγεία και αρώµατα εγχώριας παραγωγής. Οι Αιγινήτες πρώτοι έκοψαν ασηµένια νοµίσµατα στον ελλαδικό χώρο, λίγο µετά τους Λύδους που τα επινόησαν, τα οποία είχαν το σχήµα της χελώνας. Από τον 6ο π.Χ. αιώνα υπήρξε αντιδικία µε την Αθήνα. Στους Μηδικούς Πολέµους η Αίγινα υποστήριξε τον Δαρείο, ενώ στους Περσικούς συντάχτηκε µε τους υπόλοιπους Έλληνες. Το 458 π.Χ. πολέµησαν µε τους Αθηναίους, νικήθηκαν, τους γκρέµισαν τα τείχη, τους πήραν τα πλοία και τους επέβαλαν φόρο υποτελείας. Όταν κατά τον 12ο αιώνα γενικεύτηκε η πειρατεία στο Αιγαίο, η Αίγινα έγινε ορµητήριο, «η φωλιά των πειρατών». Στη συνέχεια η Αίγινα υποτάχτηκε στους Φράγκους, τους Καταλανούς, τους Ενετούς και τους Οθωµανούς µε τον Μπαρµπαρόσα να την καταστρέφει και να αιχµαλωτίζει τους περισσότερους Αιγινήτες. Στην επανάσταση η Αίγινα έπαιξε σηµαντικό ρόλο και από το 1826 αρχίζει µια νέα περίοδος ακµής για την Αίγινα αφού η Κυβέρνηση εγκαθίσταται εκεί µέχρι το 1829. Ο πληθυσµός λέγεται ότι ανερχόταν κατά τους ιστορικούς σε 10 και κατά τους κυβερνητικούς στις 40 χιλιάδες. Σε κείνη την περίοδο στο νησί κατασκευάστηκαν ορφανοτροφείο, σχολείο, εθνικό τυπογραφείο, αρχαιολογικό µουσείο και το Κυβερνείο, στο οποίο µετέπειτα στεγάστηκε η πρώτη Βιβλιοθήκη της χώρας, και όπως ήταν φυσικό γνώρισε πολιτιστική έξαρση, µάλιστα εκεί έγινε και ο πρώτος επίσηµος χορός στην Ελλάδα, στο σπίτι του Κοντόσταυλου! Το έδαφος της Αίγινας είναι ηφαιστιογενές, µε χαµηλούς λόφους, ο ψηλότερος 532µ., µε κλίµα ξερό και λίγες βροχές. Η ακτογραµµή της Αίγινας είναι 57 χιλιόµετρα και στην ακτογραφία της, ξεκινώντας από το ΒΔ ακρωτήρι Πλακάκια και πλέοντας ανατολικά συναντάµε το ακρωτήρι και τον όρµο Λιβάδια µε υπολείµµατα αρχαίου µόλου, τη µικρή χερσόνησο Φούρνοι µε ίχνη χαλκού, πιθανόν από αρχαίο χυτήριο, τη Σουβάλα µε τον µικρό της µόλο, τις ταβέρνες και τις λουτροπηγές της, τον κόλπο της Βαγίας, το πέρασµα ανάµεσα στη Νησίδα, ωραίο αραξοβόλι για µπάνιο και τέλος τον Τούρλο στο ΒΑ άκρο, στα ανοιχτά του οποίου τον Γενάρη του 1942 βυθίστηκε από νάρκη το γερµανικό υποβρύχιο U133. Ακολουθώντας νότια πλεύση συναντάµε τα νησάκια Απόνησα, το ακρωτήρι Κάβος και τον µεγάλο κόλπο της Αγίας Μαρίνας προστατευµένος από τους βοριάδες και τη σοροκάδα, τα ακρωτήρια Κυρ-αννίτσα, Πενήντα Βράχια και Πηνελόπη, τους όρµους Πόντζα και Πόρτες, το ακρωτήρι Αγιαντώνης, Καβαντώνη το λένε οι ιστιοπλόοι, τους όρµους Κήπους και Λιγέα, καθώς και το ακρωτήρι Πύργος το νοτιότερο της Αίγινας. Συνεχίζοντας ΝΔ και Β συναντάµε τους µικρούς κόλπους Κλήµα, Λαριώτη και Σούρµα, για να φτάσουµε στην Πέρδικα µε το γραφικό λιµάνι και τη Μονή αριστερά, µε τον όρµο, τα παγώνια, τα ελάφια και τα αγριοκούνελα. Συνεχίζοντας την πλεύση συναντάµε τον µεγάλο κόλπο του Μαραθώνα και φτάνουµε στην πόλη και το λιµάνι της Αίγινας. Βορειότερα ανάµεσα στο λιµάνι και τα Πλακάκια, είναι το ακρωτήρι Κολώνα µε τα σηµαντικά αρχαιολογικά ευρήµατα. Στα βόρεια του σηµερινού λιµανιού υπήρχε στην αρχαιότητα το πολεµικό λιµάνι, ο «Κρυπτός λιµένας», ένα από τα καλύτερα οργανωµένα στρατιωτικά λιµάνια της αρχαιότητας, µε ποντισµένους ογκόλιθους(τότε δεν είχαν νάρκες) στην είσοδο του για να εµποδίζεται η είσοδος των εχθρικών πλοίων. Λέγεται ότι χωρούσε µέχρι και 60 τριήρεις. Στην Αίγινα δεν υπάρχουν ποτάµια, µόνο χείµαρροι ξεροί το καλοκαίρι και ορµητικοί τον χειµώνα, σε έναν από τους οποίους, εκείνον της Σκοτεινής, οι αρχαιολόγοι τοποθετούν τον αρχαίο Ασωπό.

Σήµερα στην Αίγινα ζουν περί τις 17 χιλιάδες, προσφέρει πολλά και την αγαπάνε πολλοί. Παρά το ότι βρίσκεται µια ανάσα από την Αθήνα και δέχεται πλήθος επισκεπτών όλο το χρόνο, διατηρείται ένα πανέµορφο και γοητευτικό νησί. Άνθρωποι των γραµµάτων και της τέχνης, όπως ο Καζαντζάκης, ο Μόραλης, ο Νίκος Νικολάου, ο Χρήστος Καπράλος και πολλοί άλλοι, διάλεξαν την Αίγινα για κατοικία. Η Αίγινα παρουσιάζει πολλά και σπουδαία αξιοθέατα, µερικά απ αυτά: Ο ναός της Αφαίας στο ανατολικό τµήµα του νησιού. Η νύµφη Αφαία(Άφαντη) ταυτίζεται µυθολογικά µε την Βριτοµάρτη, την οποία ερωτεύτηκε ο Μίνωας και την κυνήγησε, εκείνη έφυγε και µετά από κάµποσες θαλασσινές περιπέτειες κατέληξε, µυθολογική αδεία, στην Αίγινα. Η µυθολογία τη θέλει να έχει αρκετές σχέσεις µε την Άρτεµη. Στην σπηλιά που κρύφτηκε η Βριτόµαρτις βρέθηκε ειδώλιο προελληνικής γυναικείας θεότητας της Ευγονίας, η οποία αργότερα ταυτίστηκε µε τη θεά Αθηνά, κι έτσι προέκυψε η Αφαία Αθηνά. Ο ναός είναι δωρικός του 5ου π.Χ. αιώνα και θεωρείται κορυφαίο αρχιτεκτονικό δηµιούργηµα, λέγεται δε ότι αποτέλεσε το πρωτότυπο του Παρθενώνα για τον Ικτίνο και τον Καλλικράτη. Σήµερα σώζονται οι 24 από τις 32 κολώνες του ναού και το µνηµείο δεν έχει τη δέουσα προσοχή από την Αρχαιολογική Υπηρεσία. Ο οικισµός της Κολώνας, στο ΒΔ άκρο του νησιού και σε µικρή απόσταση από τη σηµερινή πόλη της Αίγινας, ονοµάστηκε έτσι από τους Βενετσιάνους και αποτελούσε σηµείο προσανατολισµού για τους ναυτικούς της περιοχής. Η Κολώνα αποτελεί κατάλοιπο του ναού του Απόλλωνα που γνώρισε ακµή τον 6ο και 5ο πχ αιώνα. Γύρω από τον ναό υπήρχε οικισµός-πόλη που άκµασε την Εποχή του Χαλκού 2.600-2.500. Οι ανασκαφές που συνεχίζονται, έχουν δώσει αρκετά ευρήµατα, κεραµικά, πήλινα ειδώλια και άλλα, από τα οποία όσα έχουν µείνει εκτίθενται στο Μουσείο της Αίγινας, ενώ χρυσά νοµίσµατα που βρέθηκαν στους τάφους, βρίσκονται στο Μουσείου του Λονδίνου, αφού εκεί λένε ότι τα φυλάνε καλύτερα! Πιστεύεται ότι η περιοχή έχει να δώσει ακόµα αρκετά ευρήµατα. Η Παλαιοχώρα ή Παλιαχώρα ήταν χτισµένη σε λόφο που βρίσκεται στο βόρειο κεντρικό τµήµα της Αίγινας πάνω από τη Σουβάλα, στον δρόµο Αίγινας-Αφαίας. Αρχαιολογικά υποστηρίζεται ότι έχει χτιστεί πάνω στην πόλη Οίη. Υπήρξε η πρωτεύουσα της Αίγινας για πάνω από 900 χρόνια και γνώρισε δόξες και καταστροφές, µέχρι και ο Μοροζίνι έβαλε το καταστροφικό χεράκι του. Σήµερα η άλλοτε σπουδαία πόλη βρίσκεται σε πλήρη εγκατάλειψη. Από το κάστρο και τις κατοικίες σώζονται σωροί από πέτρες. Το αξιοσηµείωτο είναι ότι σώζονται σε αρκετά καλή κατάσταση 36 εκκλησίες µε αρκετές αξιόλογες τοιχογραφίες, σε µία από τις οποίες, υπήρχε η Κάρα του Αγίου Γεωργίου, την οποία οι κάτοικοι πούλησαν το 1462 αντί 100 δουκάτων στους Βενετούς και µε τα χρήµατα οχύρωσαν την πόλη(θρησκευτικοεµπορική συναλλαγή)! Η ιστορία της Παλαιοχώρας είναι αξιόλογη και αν κάποιος ενδιαφέρεται, µπορεί να ανατρέξει τη διπλωµατική διατριβή της Ειρήνης Κληµοπούλου ΕΜΠ. Ο ναός του Ελλανίου Δία, που είναι ο αρχαιότερος ναός της Ευρώπης. Ο Πύργος του Μαρκέλλου, λίγα στενά πιο µέσα από τον παραλιακό δρόµο, συναντάται το εντυπωσιακό οικοδόµηµα του 17ου αιώνα, το οποίο ανακαίνισε το 1802 ο Σ. Μάρκελλος. Το 1826 εκεί στεγάστηκε η Ελληνική Κυβέρνηση. Σήµερα στεγάζει το Πνευµατικό Κέντρο του Δήµου και διοργανώνονται εκθέσεις και πνευµατικές εκδηλώσεις. Το κτίριο είναι εντυπωσιακό και το αλλοιωµένο από τον χρόνο χρώµα τού δίνει περισσότερη οµορφιά. Μουσείο Καπράλου, στις έξι αίθουσες του εργαστηρίου του Χρήστου Καπράλου στα Πλακάκια, λειτουργεί από το 2006 το οµώνυµο µουσείο, στο οποίο βρίσκεται σηµαντικός αριθµός των έργων όλων των εποχών τού γλύπτη. Αρχαιολογικό Μουσείο, στον αρχαιολογικό χώρο της Κολώνας. Στο πετρόκτιστο κτίριο µε την κεραµοσκεπή και το αίθριο, εκτίθενται ευρήµατα κεραµικά από την Προϊστορική Εποχή (νεολιθική-µυκηναϊκή), καθώς και από τη Ρόδο, Άργος, Κόρινθο και Αττική, που αποδεικνύουν ότι η Αίγινα ήταν διαµετακοµιστικό κέντρο. Αιγινήτικο φιστίκι, µπορεί να µην ανήκει στα αρχαιολογικά ευρήµατα, αλλά το προτιµάνε πολλοί! Που να φανταζόταν ο γιατρός Νίκος Περόγλου το 1896, όταν φύτευε τις πρώτες φιστικιές, ότι θα γινόταν το κύριο προϊόν του νησιού και ότι 101 χρόνια αργότερα το 1997 θα γινόταν ΠΟΠ για την Αίγινα! Σήµερα παράγονται στο νησί περί τους 3.000 τόνους. Αιγινήτικα µονοπάτια. Πριν αφήσουµε τη στεριά, ας πούµε δυο λόγια για τα οργανωµένα πολιτιστικά µονοπάτια, τα οποία αποτελούν µια σειρά διαδροµών στο πανέµορφο τοπίο µε την παρθένα φύση και την πλούσια ιστορική κληρονοµιά. Να µερικά: Ο Γύρος του Ελλανίου όρους, Σφεντούρι, Αρχαίος Ελαιώνας, Στα Ανατολικά, Μυθικός Ασωπός, Παλιαχώρα, Ναός Αφαίας, Ποδηλατόδροµος στο Δάσος κ.α.

Τώρα η Αίγινα των ιστιοπλόων. Οι ιστιοπλόοι αγαπάµε την Αίγινα γιατί µας είναι…. δύστροπη και απρόβλεπτη! Ποιος δεν έχει καραντιάσει στα Πλακάκια, ποιος δεν έχει βάλει σηµείο αναφοράς τον Τούρλο και τον Καβαντώνη; Ποιος δεν έχει προβληµατιστεί αν θα την πλησιάσει ή θα την αποφύγει; Στην Αίγινα αρέσει να αλλάζει τα δεδοµένα, να χαλάει τις ελπίδες και να φτιάχνει νέους πίνακες αποτελεσµάτων. Στο επίσηµο ιστιοπλοϊκό πρόγραµµα της Αττικής, πέντε αγώνες έχουν διανυκτέρευση στην Αίγινα. Οι ιστιοπλόοι στην Αίγινα περνάνε καλά, η βόλτα στην παραλία τους ξεκουράζει και τους ηρεµεί, οι ταβέρνες προσφέρουν τα καλύτερα θαλασσινά και η Αίγινα είναι πάντα ένα ωραίο νησί κοντά µας. Για τους περιηγητές-ιστιοπλόους η Αίγινα είναι η συχνότερη προτίµηση τους περισσότερους µήνες, γιατί είναι κοντά, σαν αγκυροβόλιο είναι ασφαλές και σαν τόπος για ξεκούραση τα προσφέρει όλα. Στο λιµάνι µε τις 50 περίπου θέσεις για ιστιοπλοϊκά, πάντα θα βρει κανείς ν αράξει µε ασφάλεια. Όταν δέσεις και βγεις στη στεριά, είσαι σένα νησί που στα προσφέρει όλα, κι εσύ φυσικά θα διαλέξεις τα … ψάρια που σου αρέσουν. Τα στενά σοκάκια είναι όµορφα για περπάτηµα και οι άµαξες σε πάνε µακρύτερα. Το λιµάνι είναι φιλόξενο όλο τον χρόνο, αλλά τον Αύγουστο το προτιµάνε περισσότεροι από όσους χωράει! Υπάρχουν κι άλλα µέρη στην Αίγινα που σας περιµένουν µε το σκάφος, µε πρώτη την Πέρδικα στα ΝΔ, της οποίας το γραφικό λιµάνι µε τους δύο µόλους, θα ‘χει µια θέση και για σας, κι αν όχι ρίξτε άγκυρα και βγείτε µε τη βάρκα. Αν µείνετε περισσότερο στην περιοχή, πηγαίνετε µέχρι το Κλήµα και τη Μονή, το σκηνικό είναι γραφικό, το νερό πεντακάθαρο και το φως το ζηλεύουν οι ζωγράφοι. Στον βορρά καλά περνάει κανείς στη Σουβάλα, στη Βαγία και ανάµεσα στη Νήσο, όπου, αν δεν έχει αέρα, είναι θαυµάσια. Όσοι προτιµάνε τις οργανωµένες παραλίες και τις ξαπλώστρες, ας πάνε λίγο νοτιότερα στην Αγία Μαρίνα, κι όσοι χρειάζονται περισσότερη µοναξιά, µπορούν να δέσουν στη νότια πλευρά του νησιού …προσέχοντας την µπουκαδούρα! Κάπως έτσι µε λίγα λόγια είναι η Αίγινα για τους στεριανούς και τους ιστιοπλόους.

Previous Post Next Post